Sperax là gì?

Sperax là một giao thức stablecoin thuật toán của hệ sinh thái Arbitrum, giao thức tập trung vào việc xây dựng lên một sản phẩm Auto-Yield dựa trên đồng stablecoin của giao thức là USDs.

Cơ chế hoạt động của Sperax
Cơ chế hoạt động của Sperax

Dự án bao gồm hai token hoạt động song song với nhau là SPA và USDs.

  • SPA là token quản trị và token tiện ích của hệ sinh thái Sperax
  • USDs là stablecoin thuật toán của giao thức và được tạo ra thông qua việc thế chấp tài sản

Điểm nổi bật của Sperax

Auto-yield

Người dùng chỉ cần nắm giữ USDs trong ví cá nhân để có thể nhận được lợi nhuận được trả từ giao thức, thay vì phải sử dụng USDs để tham gia vào các giao thức DeFi để kiếm lợi nhuận, hay phải tham gia vào staking.

Layer 2 native

Sperax là một giao thức được phát triển trên Arbitrum – một Layer2 của Ethereum khiến cho nó trở nên thân thiện với người dùng hơn.

Fully Backed Model

USDs là một stablecoin fully collateralized hay over collateralized, người dùng sẽ phải gửi những stablecoin khác như VST, USDC, DAI hay FRAX với giá trị 1:1 để làm tài sản thế chấp. Việc này sẽ làm ổn định được giá của USDs cũng như đảm bảo an toàn cho người dùng USDs, tránh trường hợp tương tự như UST xảy ra với giao thức.

Cách hoạt động của Sperax

Cơ chế Mint và Redeem

Mint USDs

Để tạo ra USDs, người dùng cần phải thế chấp những tài sản hợp lệ, hiện tại giao thức chỉ chấp nhận USDC, DAI, FRAX và VST làm tài sản thế chấp.

Người dùng sẽ phải gửi tới giao thức những tài sản thế chấp với giá trị tương ứng để nhận về USDs. Ví dụ: gửi 1 USDC để mint ra 1 USDs, với điều kiện 1 USDC tại thời điểm mint USDs bằng $1.

Yêu cầu tài sản thế chấp = Số lượng USDs được mint/Giá trị của tài sản thế chấp

mint usds The Ecoinomic
Mint USDs

Khi tài sản thế chấp có giá trị thấp hơn $1, giao thức sẽ tính toán dựa trên giá trị thị trường để mint ra USDs. Tuy nhiên, khi tài sản thế chấp có giá trị lớn hơn $1, giao thức sẽ chỉ tính toán chúng bằng $1. Do đó, USDs luôn luôn là fully collateralized hay over-collateralized.

Redeem USDs

Việc Redeem USDs luôn luôn trả lại cho người dùng tài sản với giá trị $1 sau khi trừ đi một khoản phí nhỏ. Người dùng khi redeem có thể chọn những loại tài sản hợp lệ để nhận về. Một phần USDs được redeem sẽ được trả cho giao thức như một khoản phí.

Khoản phí sẽ được tính bằng 0.2% giá trị USDs được redeem.

Tài sản thế chấp được trả lại = 99.8% x Số USDs được redeem/Giá trị của tài sản thế chấp

Redeem USDs
Redeem USDs

Tỉ lệ tài sản thế chấp hay CR = Tổng giá trị tài sản bị khóa/Nguồn cung lưu hành của USDs được dự kiến sẽ được cân bằng ở mức 100% để đảm bảo người dùng sẽ luôn redeem lại được $1 trong bất kỳ trường hợp nào.

Tuy nhiên, mặc dù được thế chấp bởi tài sản ổn định là stablecoin, tuy nhiên nếu thị trường trở nên quá biến động khiến tài sản thể chấp bị mất giá quá nhanh, trong trường hợp này SPA sẽ được mint ra để trả cho người dùng để đảm bảo tài sản được thu hồi luôn có giá trị tương đương với USDs.

Cơ chế ổn định của USDs

Stablecoin thuật toán luôn bị đặt dấu hỏi về tính ổn định cũng như sự an toàn cho người sử dụng. Làm cách nào để USDs giữ được giá trị $1 hay giữ được peg?

Giao thức của Sperax đảm bảo rằng USDs luôn luôn được mint hay redeem với giá trị là $1 bất kể biến động của thị thị trường hay khi không có đủ tài sản thế chấp. Khi USDs biến động trên hay dưới giá trị $1, những nhà giao dịch chênh lệch giá có thể tìm kiếm lợi nhuận bằng chính cơ chế mint/redeem của giao thức để khiến USDs có thể quay trở lại peg.

  • Khi USDs có giá trị trên $1: Những nhà giao dịch chênh lệch giá có thể thế chấp tài sản và mint ra USDs bán ra thị trường để thu về lợi nhuận (nguồn cung của USDs tăng lên sẽ khiến giá giảm về giá trị $1).
  • Khi USDs có giá trị dưới $1: Những nhà giao dịch chênh lệch giá có thể mua USDs từ thị trường và redeem về tài sản thế chấp là USDC, DAI, FRAX hay VST để kiếm lợi nhuận (nguồn cung của USDs giảm sẽ khiến giá trị của nó tăng trở lại $1)

Auto Yield

Nắm giữ USDs sẽ mang tới cho người dùng lợi nhuận một cách tự động mà không cần phải tham gia vào các giao thức DeFi khác. Chỉ đơn giản là để USDs trong ví cá nhân và tài sản của người dùng sẽ tự tăng lên.

Làm cách nào Sperax có thể làm được việc này?

Tài sản thế chấp được người dùng gửi tới để mint USDs sẽ được giao thức sử dụng để kiếm lợi nhuận từ việc tham gia một cách tối ưu những hoạt động DeFi của những giao thức khác. Lợi nhuận thu được sẽ được chia cho USDs holders và SPA staker với tỉ lệ 50:50.

50% lợi nhuận thu được sẽ được sử dụng để mint USDs và phân bổ trực tiếp cho những địa chỉ ví nắm giữ USDs.

Giao thức sẽ kiểm soát lợi nhuận trung bình ở mức 11% APY (tối đa) để USDs holders có thể có được lợi nhuận ổn định bất kể điều kiện của thị trường. Trong trường hợp giao thức có thể tạo ra lớn hơn 11% APY, phần phụ trội sẽ được lưu trữ lại trong giao thức để bù vào khoảng thời gian nó tạo ra ít hơn 11%.

Cơ chế phân bổ lợi nhuận của auto yield

Mỗi 7 ngày, lợi nhuận thu được từ giao thức sẽ được phân bổ đến USDs holders. Tuy nhiên, nó sẽ không được chuyển thẳng đến ví của người dùng mà sẽ được cập nhật thông qua hợp đồng thông minh.

Không giống như hầu hết những token tiêu chuẩn ERC20 khác, số lượng token mà người dùng nắm giữ sẽ được lưu trữ trực tiếp trên địa ví, USDs sẽ tính toán số lượng token của người dùng thông qua một điểm tín dụng gọi là creditPerToken. Hợp đồng thông minh của USDs sẽ lưu trữ điểm tín dụng của từng địa chỉ ví.

Số dư USDs = credit/creditPerToken

Khi giao thức thu được lợi nhuận:

  1. Lợi nhuận sẽ được dùng để mua lại USDs từ thị trường
  2. USDs sẽ được dùng để burn khỏi nguồn cung
  3. Giá trị của creditPerToken sẽ giảm và số dư của từng địa chỉ ví sẽ tăng lên

Demeter Protocol

Demeter Protocol là một giao thức mới cho DAOs để khởi chạy và quản lý thanh khoản từ những Sàn giao dịch phi tập trung mà không cần phải biết lập trình. V1 của Demeter sẽ cho người dùng có thể khởi chạy những sự kiện khuyến khích thanh khoản trên Uniswap V3 và trong tương lai sẽ là Balancer, Saddle, Sushiswap.

Giao thức này giúp hỗ trợ những dự án muốn gia tăng thanh khoản cho native token của mình và người dùng cũng có thể kiếm thêm lợi nhuận một cách dễ dàng.

Khi một dự án sử dụng Demeter Protocol để khuyến khích thanh khoản bằng việc ghép cặp token với USDs hay SPA, Pool thanh khoản đó sẽ nhận được SPA làm phần thưởng cho những người cung cấp thanh khoản để gia tăng sự khuyến khích người dùng.

Demeter protocol sẽ giảm $100 phí tạo pool cho những cặp farm với USDs hay SPA. Đối với những cặp thanh khoản khác, giao thức sẽ thu $500 để sử tạo pool. Phí sẽ được sử dụng để burn SPA để giảm nguồn cung và tạo sự khan hiếm giúp SPA tăng trưởng.

Sperax Token (SPA)

Token Metric

Tokenomic

Token Allocation

Tổng cung 5B của Sperax được phân bổ như sau:

  • Treasury: 25%
  • Foundation: 25.02%
  • Boostrap Liquidity: 10%
  • Staking Rewards: 10%
  • Team & Advisor: 9.98%
  • Private Sale: 15%
token allocation The Ecoinomic
Phân bổ token SPA

Token Use Case

SPA có thể được dùng để tham gia Staking và nhận về veSPA để nhận về lợi nhuận và một số quyền lợi liên quan trực tiếp đến giao thức của Sperax. Với mô hình vote escrow, người dùng sẽ càng nhận được nhiều veSPA khi khoảng thời gian tham gia stake càng lâu, đổi lại phần thưởng nhận được và quyền biểu quyết sẽ càng lớn.

  1. Phần thưởng staking: phần thưởng sẽ được phân bổ tương xứng với số veSPA mà người dùng nắm giữ. Phần thưởng sẽ được tích lũy từ những phần như sau:
  • Yield Share Rewards: 25% lợi nhuận được tạo ra từ tài sản dự trữ người dùng mint USDs
  • Fee Rewards: 100% phí thu được khi người dùng redeem USDs
  • Incentive Rewards: phần thưởng từ treassury

Phần thưởng từ lợi nhuận của giao thức và phí thu được sẽ được dùng để mua trực tiếp SPA từ thị trường và phân bổ cho SPA stakers.

  1. Quyền biểu quyết: khi giao thức đưa ra đề xuất, những người nắm càng nhiều veSPA sẽ càng có nhiều giá trị hơn để biểu quyết.

Đội ngũ phát triển

Được thành lập năm 2020, Sperax là một công ty công nghệ tập trung vào ngành công nghiệp blockchain với những thành viên dày dạn kinh nghiệm.

  • Nicolas Andreoulis – Research**:** Anh từng là Senior Research Specialist tại Princeton University, sử dụng các phương pháp thực nghiệm để đánh giá tác động giữa thị trường tài chính và nền kinh tế. Trước đó, anh là researcher tại Trường Kinh tế London và Viện Nghiên cứu Tài khóa. Anh sở hữu cho mình tấm bằng Thạc sĩ kinh tế từ trường đại học London.
  • Subhajit Ray – Product: Subhajit có bằng Thạc sĩ và Cử nhân Kinh tế tại Học viện Công nghệ Ấn Độ, Kharagpur.
  • Joe Yu – Engineering: Joe tốt nghiệp với bằng Cử nhân Toán tính toán và bằng Triết học tại UCLA.
  • Alec Shaw – Marketing and BD*:*** Tốt nghiệp ngành Tài chính tại Đại học Marquette, Alec đã thành lập Phòng thí nghiệm Blockchain của Marquette. Sau khi tốt nghiệp, anh làm việc tại trường kinh doanh của Đại học Marquette: quản lý tài chính cho các công ty khởi nghiệp của sinh viên tại Chương trình Kinh doanh do Sinh viên điều hành của Marquette.
  • Atreyee Bhaumik – Product: Atreyee có bằng Thạc sĩ và Cử nhân về Kỹ thuật tại Học viện Công nghệ Kharagpur của Ấn Độ.
  • David Zhao – Engineering: David có bằng cử nhân về Toán tính toán của Đại học California, Los Angeles.
  • Marco Di Maggio – Economic Advisor: Di Maggio là một giáo sư dạy Tài chính tại Harvard. Di Maggio có bằng Tiến sĩ Kinh tế tại MIT, nơi ông học Kinh tế tài chính và Kinh tế vĩ mô. Ông cũng là Nghiên cứu viên của Khoa tại Cục Nghiên cứu Kinh tế Quốc gia. Trước Harvard, ông là giảng viên của Trường Kinh doanh Columbia.

Quỹ đầu tư

quy dau tu The Ecoinomic
Quỹ đầu tư của Sperax

Những câu hỏi thường gặp với Sperax

Mua Sperax (SPA) ở đâu?

Hiện tại Sperax có thể mua được ở những sàn DEX của hệ sinh thái Arbitrum như Uniswap, 1inch, Matcha, Sushi và một số sàn CEX như: Gate, Kucoin, MEXC.

So sánh USDs và UST?

Mặc dù cùng là stablecoin thuật toán, tuy nhiên USDs lại khác hoàn toàn so với UST ở tài sản thế chấp.

UST là một đồng stablecoin hoàn toàn dựa trên thuật toán nhờ cơ chế mint/burn Luna. UST có thể giữ được peg nhờ vào những nhà giao dịch chênh lệch giá tìm kiếm cơ hội khi giá của UST tăng hoặc giảm dưới $1. Tuy nhiên, khi thị trường trở lên quá biến động và Luna không thể bảo trợ cho giá của UST, nó sẽ rất khó để giữ được giá trị ở $1.

Tuy nhiên, như đã đề cập USDs là một stablecoin fully collateralized hay over collateralized, nó được bảo trợ bởi những đồng stablecoin tập trung khác vì vậy nên nó có tính ổn định hơn UST.